Zelf maken: Een varentuintje binnenshuis.

De komende weken worden voor de liefhebbers van een varentuin lange weken.

Onze tuinvarens zijn voorlopig nog even in winterrust.  Juist een goed moment om met een varentuintje binnenshuis het voorjaar alvast binnen te halen en in de voetsporen te treden van onze voorgangers uit de Victoriaanse tijd.

Het was Nathaniel Ward die bij toeval tijdens een experiment met het gadeslaan van een insect in een afgesloten glazen fles het principe van een terrarium ontdekte.

Want tot zijn grote verrassing kwam toen geheel onverwachts een zaailing van een varen in de fles tot ontwikkeling.  Hij was zeer verrast omdat hij zonder resultaat het zelfde had geprobeerd in zijn tuin. Hij veronderstelde  dat de varen in de afgesloten fles het goed deed omdat het werd afgesloten van invloeden van buitenaf en beschermd tegen verontreinigingen. Vanuit deze gedachte deed  hij meer experimenten, ontwikkelde andere afgesloten glazen behuizingen en daarmee werd de kennis van de terraria geboren. Als je meer wilt weten , kun je Nathaniel Ward's boek raadplegen over dit onderwerp: “On the Growth of Plants in Closely Glazed Cases”   op  Google Books.

Laten we zelf nu eens een eenvoudige behuizing maken:

Kleine varentjes die heel geschikt zijn om daarin te plaatsen zijn in de meeste tuincentra bij de afdeling kamerplanten verkrijgbaar. Vaak staan daar traytjes met diverse kleine plantjes voor rond de euro en daar staan meestal ook kleine varentjes tussen.  In dit voorbeeld is gebruik gemaakt van zijn 4 verschillende varensoorten: soorten :

Adiantum raddianum (Fijn venushaar), Asplenium nidus (Vogelnest varen), Adiantum raddianum “Gracillium”  en Pteris ensiformis.

Verdere benodigdheden:

Een stolp, Vochtige potgrond, wat boomschors, een aardewerk onderschotel en een van papier gemaakte ring* en wat rendiermos en wat kleine takjes.

 

*de papieren ring wordt gebruikt om de basismaterialen op zijn plaats te houden, in dit geval de vochtige potgrond met boomschors tijdens de samenstelling. De papieren ring kan verwijderd worden als de stolp geplaatst wordt.

De volgende foto’s laten zien hoe je e.e.a. kunt samenstellen.

1. Vul de papieren ring op met wat boomschors en daarbovenop de vochtig gemaakte potgrond.

2. Plaats de gekochte varenplantjes zo dat er ook wat hoogte verschil ontstaat. Als alles flink aan de groei gaat kan er later eventueel een plantje worden weggehaald.

3. Bedek de potjes met potgrond en werk het af met wat rendiermos, steentjes en takjes.

5. Verwijder voorzichtig de papieren rand waarmee de ontstane vorm dan lang genoeg zijn vorm kan houden  tot de stolp geplaatst is.

Verzorging.

Het terrarium is nu af. Zet het op een lichte plek, zonder direct zonlicht en je zult zien dat vrij snel het vocht in de afgesloten ruimte condenseert en druppels vormt die langzaam naar beneden glijden en zo een kringloop ontstaat waarbij zeker de eerste weken geen extra watertoevoeging nodig zal zijn.

.

.

Fijne feestdagen

Wordt dit varenblad de nieuwe vlag van Nieuw-Zeeland?

Het Britse wereldrijk stond ooit bekend als ‘the empire on which the sun never sets’. Van Canada tot Nieuw-Zeeland wapperde trots het symbool van het Verenigd Koninkrijk: de welbekendeUnion Jack. Maar tijden veranderden, en het koloniseren van landen raakte uit de gratie. Reeds in 1907 werd Nieuw-Zeeland een autonoom gebied binnen het Verenigd Koninkrijk en veertig jaar later liet het moederland de Kiwi’s volledig op eigen benen staan.

cyathea deabata

De geschiedenis kabbelde voort, en Nieuw-Zeeland profileerde zich als het land van de hobbits en Lord Of The Rings (met bijbehorende pr-stunts zoals die van Air New Zealand van vorige week), goede wijnen, lamsvlees en een adembenemende natuur. Een modern land in een uithoek van de wereld.

En dus wordt tijd de vlag van de vroegere kolonisator voor eens en altijd te dumpen, moet men hebben gedacht. Canada deed dit in 1965, toen ruilde dat land de Union Jack in voor het welbekende rode esdoornblad. En ook Nieuw-Zeeland lijkt te kiezen voor een symbool van haar nationale flora.

De zilveren varen tegen een zwarte achtergrond prijkt namelijk al jaren op vele nationale iconen, de meest bekende het prestigieuze nationale rugbyteam, de All Blacks en de vliegtuigen van Air New Zealand. Premier John Key vindt dit de beste optie, en lobby’t dan ook voor deze vlag.

Maar er is nog een reden waarom de silver fern het waarschijnlijk tot de nationale lap stof gaat schoppen. Reeds in 2010 deed de New Zealand Herald  een oproep aan haar lezers om een nieuw ontwerp voor de vlag te maken. En terwijl sommigen erg druk zijn of ronduit belachelijk, staat er op bijna alle ontwerpen wel een varenblad.

                                            

Criticasters van de huidige vlag zeggen dat deze de geschiedenis en de inheemse bewoners van het land (de Maori) negeert. Het varenblad werd echter binnen de Maori-cultuur veelvuldig gebruikt, als het symbool koru. Een ander veelgehoord argument is dat de vlag teveel op die van grote buur (en vriendelijke rivaal) Australië lijkt.

Het is nog even afwachten of de Nieuw-Zeelanders uiteindelijk gaan stemmen voor verandering van hun vlag. Wel is zeker dat er voor het eerst in de korte geschiedenis officieel überhaupt over gestemd gaat worden. In 2015 mag het volk voor het eerst stemmen uit een selectie, gemaakt door een comité bestaande uit afgevaardigden van verschillende partijen. Hieruit komt een winnaar. En of die winnende vlag uiteindelijk doorgevoerd wordt, daarover wordt dan in 2016 weer beslist.

Bron HPdeTijd  29 oktober 2014  Paul Geraedts

                                            

Victoriaanse Varens

 In het juni nummer van Home and Antiques staat een leuk artikel over de Victoriaanse varengekte uit de 19e eeuw.

 De jubileumcommissie van de Nederlandse Varenvereiging is druk in de weer om van alles te organiseren rond het 25 jarig jubileum van de vereniging op 16 augustus a.s.

De Hortus van Leiden zal dan binnen het bestaande thema "oerplanten" in de week van 16 t/m 24 augustus in het teken staan van de meest bekende oerplant, de varen

Diverse activiteiten zullen plaatsvinden, met o.a. lezingen, een varenplantenmarkt, een uitgebreide tentoonstelling met voorwerpen waarop varens staan afgebeeld uit de Victoriaanse tijd

voor een uitgebreid programma kijkt u op: http://www.nederlandse-varenvereniging.nl/

Varens in Pinetum Blijdenstein

Zaterdag 31 mei wordt er in Pinetum Blijdenstein voor de tweede keer de plantenmarkt
"Stoer in de schaduw" gehouden.
Het is een plantenmarkt voor fijnproevers, er zijn verschillende kwekers en verenigingen aanwezig met een
interessant aanbod. De varenvereniging luistert de plantenmarkt op met een niet  alledaags aanbod van winterharde varens en kunt u zich uitgebreid laten informeren over de verzorging van deze plantengroep.

Misdaad loont......

Nieuw onderzoek suggereert dat misdaad loont. Tenminste: in geval van de varen. De plant heeft flink wat concurrentie van bloeiende planten, maar weet het hoofd boven water te houden dankzij een diefstal die hij miljoenen jaren geleden al pleegde.

In de tijd van de dinosaurussen ontstonden de bloeiende planten. Dat zou zomaar de ondergang kunnen zijn geweest van de varens. Want bloeiende planten groeien naar het licht toe en ontnemen de varens dus licht en energie. Maar anno 2014 is de varen er nog steeds. Sterker nog: de plant gedijt al miljoenen jaren prima. Hoe kan dat? Onderzoekers stellen dat de plant dat te danken heeft aan een ‘gestolen’ gen. Het gen helpt de varen om zich aan te passen aan een omgeving met minder licht.

Neochrome

Het gaat om het gen ‘neochrome’. Het is een soort kruising van twee andere genen: een gen dat betrokken is bij fotoreceptoren die zich richten op blauw licht en fotoreceptoren die zich richten op rood licht. Het gen produceert een fotoreceptor die zowel blauw als rood licht kan waarnemen. En dat is heel waardevol voor de varens die zich vaak laag bij de grond, overschaduwd door bloeiende planten, moeten zien te redden. “De meeste planten nemen blauw licht waar en groeien daar naartoe,” vertelt onderzoeker Fay-Wei Li. Onder de bladeren van die planten, is meer rood licht dan blauw licht te vinden. En varens maken daar slim gebruik van. “Neochrome helpt varens om beter te ‘zien’.”

Drie scenario’s
De grote vraag was altijd: waar komt dit mysterieuze gen vandaan? Li en collega’s ontdekten het in het genoom van hauwmossen. Dat betekende dat er drie scenario’s die verklaren hoe de varen aan het gen komt, mogelijk waren. Of een gemeenschappelijke voorouder van hauwmossen en varens had het gen. Of het gen is in beide planten, zonder dat deze contact hebben gehad, ontstaan. Of er is sprake van een zogenoemde horizontale transfer van genen, waarbij de ene plant het gen van de andere gestolen heeft.

Uitsluiten
De eerste theorie konden de onderzoekers al snel uitsluiten. Varens en hauwmossen deelden 400 miljoen jaar geleden één voorouder, maar gingen daarna elk hun weg. Als neochrome van een gemeenschappelijke voorouder afkomstig was, zou men verwachten dat het gen in heel veel andere families planten opduikt, maar dat is niet zo. Ook de theorie dat beide planten het gen afzonderlijk van elkaar ontwikkelden, vegen de onderzoekers in het blad Proceedings of the National Academy of Sciences van tafel.

Horizontale transfer
Het scenario waarin de ene plant het gen van de andere plant stal, lijkt een stuk aannemelijker. De onderzoekers vonden sterk bewijs dat de varen het gen 179 miljoen jaar geleden verkreeg en dat het afkomstig was van de hauwmossen. Aangezien de hauwmossen het gen zo lang nadat de twee soorten zich van elkaar afscheidden (dat gebeurde 400 miljoen jaar geleden) aan de varens afstonden, moet er wel sprake zijn van een horizontale transfer. Hoe zag die transfer er dan uit? “Er moet contact tussen cellen zijn geweest,” stelt Li. Hij wijst erop dat de geslachtsorganen van varens niet met een beschermend laagje zijn bedekt en gemakkelijk in contact kunnen zijn geweest met hauwmossen. Het feit dat het gemakkelijk is om bij sperma en eicellen van varens te komen, betekent dat vreemd genetisch materiaal – zoals neochrome – waarschijnlijk ook heel gemakkelijk in een volgende generatie varens te introduceren is.

Hoe de varen zich het gen precies eigen maakte, mag dan een raadsel zijn. De varen pikte het gen wel exact op het juiste moment in. Zonder het gen had de varen het later in aanwezigheid van bloeiende planten wellicht niet gered.

Bronmateriaal:
"Ferns Borrowed Genes to Thrive in Low Light" - Duke.edu
De foto bovenaan dit artikel is gemaakt door Randi Hausken (via Wikimedia Commons).

Varenvereniging op de Stadskweektuin in Haarlem

Komend weekend, zaterdag 12 en zondag 13 april,  is de Varenvereniging vertegenwoordigd op de Stadskweektuin in Haarlem op het Tuinevenement. Het is een jaarlijks terugkerend evenement, dit jaar met het thema duurzaamheid.

https://www.youtube.com/watch?v=PerqGbzaAmg

              http://www.stichtingoase.nl/haarlem-stadskweektuin-nme-ter-kleef

Een aantal  mensen van de vereniging staan deze twee dagen paraat om de belangstelling voor varens breed onder uw aandacht te brengen.
De stand is verder "aangekleed" met een aantal varensoorten die speciaal voor de verkoop zijn samengesteld.